Spannend, maar oh zo leuk!
Als je gaat paardrijden, kijk je er misschien vanaf het begin wel naar uit: je eerste buitenrit! Niet meer 'saai' rondjes rijden in de binnen- of buitenbak, maar frisse lucht opsnuiven, in het bos of de directe omgeving van je manege. Hoe je je goed kunt voorbereiden op een nooit-meer-te-vergeten-rit, vertelt instructrice Debby van Stal Mansour ons graag.
Tekst: Christine Dijk | Foto's: Fleur Louwe en Arnd.nl
Het verschilt per manege hoe en of er buitengereden wordt, begint Debby. “Maneges die zoals wij, midden in het bos liggen of in een rustige omgeving, zullen sneller de baan verlaten. Ook is het belangrijk om te kijken wat de paarden gewend zijn. Staan ze (bijna) altijd buiten en gaan ze regelmatig op buitenrit, zoals bij Stal Mansour, dan ga je ook sneller naar buiten. Soms is het gewoon vanwege de ligging niet mogelijk om buiten het terrein te rijden, of zijn de paarden het niet gewend om naar buiten te gaan. Het wil daarom helemaal niet zeggen dat je niet de nodige vaardigheden hebt. Wil je als ruiter bij zo’n manege toch graag eens buitenrijden, dan zul je dat op een andere locatie moeten doen. Ook daar ga ik in dit artikel op in.”
Opbouwen
Bij Stal Mansour gaan ook de ruiters met weinig ervaring al snel een stukje buiten rijden. “Dat wordt zorgvuldig opgebouwd; eerst uitstappen, met een begeleider naast je paard of pony. Later rijd je ook stukjes in het bos waarbij oefeningen gedaan worden in het sturen en je paard over obstakels zoals een balk of boomtak laten stappen. Beheers je alle gangen goed en heb je controle over richting en tempo – dus kun je sturen en zelfstandig sneller of langzamer gaan – dan ga je langer naar buiten. Soms bestaat de hele les uit een buitenrit van een uur.”
Buiten is niet binnen
Een verschil met rijden in de binnenbak is dat je paard waarschijnlijk alerter is buiten. “Soms is een paard niet zo voorwaarts in de les. Buiten vindt hij het veel leuker en is hij vlotter. Daar moet je op bedacht zijn. Ben je nog niet zo ervaren, dan zal je instructrice je op een paard zetten dat ook buiten heel gelijkmatig is en niet snel schrikt. Er kan namelijk altijd iets gebeuren omdat je je omgeving niet in de hand hebt: een blaadje waait op in de wind, een vogel vliegt plotseling voor je langs … je paard kan en mag daar op reageren. Het betekent dat je een onverwachte beweging moet kunnen opvangen; je balans moet al aardig goed zijn.”
Ken je niveau
Vaak zijn er op maneges aparte tijden voor buitenritten voor verschillende niveaus: stap- en drafritten voor halfgevorderden of mensen die liever geen galop doen, en ritten voor ervaren ruiters, waarbij zo mogelijk wel gegaloppeerd wordt. Ook de rijtijd kan variëren: van één uur tot meerdere uren. Weet je niet zeker of je een niveau aankunt, overleg dan even met je instructeur; hij of zij weet hoe je rijdt. Het is fijn als je comfortabel kunt rijden, zodat jij en je mederuiters echt van de rit kunnen genieten! Hoe meer (buiten)rij-uren je gemaakt hebt, hoe beter je langere ritten zult kunnen rijden. Misschien kun je zelfs eens denken aan het rijden van tochten van meerdere dagen en op ruitervakantie gaan!
Tips voor een fijne buitenrit
Een aantal concrete tips van Debby voor als je een buitenrit gaat maken (als je dat nog nooit gedaan hebt). Hoe zorg je ervoor dat dat een goede ervaring wordt?
* Geef het aan als je het een beetje spannend vindt. Je kunt dan ingedeeld worden op een betrouwbaar, braaf paard en de begeleider kan je vooraan laten rijden, zodat hij of zij je aanwijzingen kan geven;
* Volg de aanwijzingen van de begeleider op;
* Houd afstand van je voorganger, maar niet teveel:
* Laat je paard niet eten;
* Zorg voor comfortabele (regen?)kleding
* Houd de ondergrond waarop gereden wordt in de gaten, bijvoorbeeld als het glad is of er zitten oneffenheden in het ruiterpad;
* Geef het aan bij de begeleider als er iets is, zodat je geholpen kunt worden;
* Ga niet voorover zitten of gillen als er iets gebeurt, omdat je zo onrust kunt overbrengen op je paard;
* Mocht er iets misgaan tijdens de rit, luister dan naar de begeleider en volg de aanwijzingen op.
Rijden op een andere locatie
* Ken jezelf. Rijd je niet zo vaak (meer), ga dan niet ineens een dagtocht maken;
* Geef eerlijk aan wat je niveau is en van welk type paard je houdt, zodat de begeleider een goede match kan maken;
* Let op bij het inleidende praatje over de rit, zodat je je aan de regels van die manege kunt houden;
* Vaak wordt er ook iets over de eigenschappen van jouw paard verteld (bijvoorbeeld ‘Kan een bokje maken bij het aanspringen in galop’ of 'Is onzeker bij het passeren van tractoren') en over de groepssamenstelling en de eventuele volgorde waarin gereden wordt;
* Het is handig als je zelf ook nog even checkt of het harnachement in orde is en of je paard geen drukplekken heeft;
* Meestal word je geholpen, maar controleer ook even of de singel strak genoeg zit;
* Voor meer balans kun je je beugels een gaatje korter doen dan normaal; ook prettig voor als je graag in de verlichte zit rijdt in galop.
Begeleider
“Het begeleiden van een buitenrit is best een grote verantwoordelijkheid. Door de opleiding Buitenritbegeleider van de M&RB te volgen, krijg je de juiste handvatten aangereikt. Een aantal belangrijke ingrediënten voor een veilige en fijne buitenrit is het maken van een passende indeling van paarden en ruiters. Als er ruiters meerijden die je niet kent, vraag hen dan van tevoren naar informatie over hun ervaring en voorkeur voor bepaald type paard. Daarnaast is uiteraard het checken van het tuig essentieel, net als een rustige opbouw van de rit, zodat paarden en ruiters aan elkaar kunnen wennen. Verder kijk je altijd naar de situatie en de omstandigheden om te bepalen hoe je voor een gezellige en veilige rit zorgt, waarbij de paarden én de ruiters volop van elkaar en de omgeving kunnen genieten!”
Genieten!
Hoe spannend je het misschien ook vindt in het begin, het doel van de manege is dat je een fantastische ervaring hebt! Net als ‘gewoon’ rijden, is ook buiten rijden een kwestie van ervaring opdoen. Zeker weten dat je dan ook gaat genieten van het zachte gesnuif van de paarden, roffelende hoeven op het ruiterpad en je één voelen met de natuur en met je paard … geen mooier gevoel dan dat!
